Het project

hoe het allemaal begon

Het lijkt een simpele vraag: waarom is er een landinrichtingsproject opgezet voor Schouwen-Oost? Voor het antwoord moeten we terug in de tijd, naar 4 oktober 1986 om precies te zijn. Toen werd de Oosterscheldekering officieel in gebruik genomen. De Deltawerken waren voltooid en Zeeland was veilig. Voor de natuur braken echter spannende tijden aan. Want de stormvloedkering betekende een afname van de zoutwaterinvloeden in het Oosterscheldegebied.
En dus moesten er plannen komen om het getijdenmilieu te bewaren.

Versterking

Sinds de aanleg van de Oosterscheldekering, de Philipsdam en de Oesterdam is de Oosterschelde een zeearm met minder zoutwaterinvloed. Dit had grote gevolgen voor de natuur. Schorren, slikken en zandplaten begonnen zich te verplaatsen of verdwenen helemaal. Het zoutwatergetijdengebied werd steeds kleiner en de planten en dieren die hier leefden kregen het steeds moeilijker. Voor overheden en natuurorganisaties was dit een reden om aan de bel te trekken. De gebieden rondom de Oosterschelde moesten worden versterkt én uitgebreid door natuurontwikkeling. In 1991 presenteerde de Zeeuwse Milieufederatie het Plan Tureluur, een natuurontwikkelingsplan van ongekende omvang (circa 2.200 hectare) en met hoge ambities. Het plan is genoemd naar de tureluur, een steltvogel die zich thuisvoelt in brakwaterzones. Met het Plan Tureluur moeten dieren, waaronder de tureluur, en planten volop de kans krijgen zich te ontwikkelen. Een hele uitdaging.

Opvallende zet

In totaal zijn in Zeeland 44 gebieden geselecteerd waar goede mogelijkheden worden gezien voor natuurontwikkeling. Eén van die gebieden is de zuidkust van Schouwen. In het deelgebied Schouwen-Oost, ruim 6.100 hectare tussen Serooskerke, Brouwershaven en Zierikzee, zal uiteindelijk zo’n 850 hectare natuur ontwikkeld moeten worden – en dat is veel, heel veel. Vandaar dat de Zeeuwse Milieufederatie samen met enkele andere natuurbeschermingsorganisaties een zogenaamd ‘landinrichtingsproject’ heeft aangevraagd. Een opvallende zet. Een landinrichtingsproject omvat namelijk niet alleen natuurontwikkeling, maar ook landbouw, recreatie, verkeer, landschap en water. Ook in een ander opzicht is de aanvraag opvallend. Nooit eerder in de geschiedenis van Nederland kwam het initiatief voor een landinrichtingsproject vanuit natuurbeschermingsorganisaties. Toch stemde de provincie Zeeland toe. In september 1994 bracht zij een projectnota uit waarin o.a. het omgevingsbeleid voor Schouwen-Oost is uitgewerkt. De provincie onderschrijft daarin het streefbeeld van de Zeeuwse Milieufederatie en de andere natuurorganisaties.